Mevcut yapıların güçlendirilmesi, bir binanın deprem dayanımını artırmak, taşıyıcı sistemini iyileştirmek ve can güvenliğini sağlamak amacıyla yapılan teknik uygulamaların genel adıdır.
Kısaca ve net şekilde açıklayayım:
Mevcut bir binanın depremde yetersiz kalacağı tespit edildiğinde, taşıyıcı sistem elemanlarının (kolon, kiriş, perde, temel vb.) dayanım ve rijitliğinin artırılması için yapılan tüm mühendislik çalışmalarına güçlendirme denir.
Amaç:
• Binanın yıkılmasını veya ağır hasar almasını önlemek
• Can güvenliğini sağlamak
• Yönetmeliklere uygun hale getirmek
• Yapının kullanım ömrünü uzatmak
• Zayıf beton dayanımı
• Donatı yetersizliği
• Projesiz/kaçak imalat
• Korozyon (donatı paslanması)
• Zemin problemleri
• Deprem yönetmeliğinin eski olması
• İlave kat, kullanım değişikliği
1️⃣ Mantolama (Betonarme Ceketleme)
Kolon veya kirişlerin etrafının yeni beton ve ilave donatılarla sarılması.
► Dayanımı en çok artıran klasik yöntemdir.
2️⃣ Karbon Fiber (FRP – Fiber Reinforced Polymer)
Kolon, kiriş veya perde yüzeylerine karbon elyaf sarılması.
► Hafif, hızlı ve yüksek dayanım sağlar.
3️⃣ Çelik Ceketleme / Çelik Profil Güçlendirmesi
Kolonların etrafına çelik levha veya kutu profil uygulanması.
► Endüstriyel yapılarda çok tercih edilir.
4️⃣ Yeni Betonarme Perde Duvar Eklenmesi
Binaya yeni deprem perdeleri yerleştirerek yatay dayanımı çok artırır.
► En güvenli yöntemlerden biridir.
5️⃣ Temel Güçlendirmesi
• Kazık ekleme
• Temel birleşimi
• Temel büyütme
► Zemin kaynaklı yetersizliklerde uygulanır.
6️⃣ Korozyon Onarımı
Donatı pası temizlenir, yüzey onarılır, koruyucu kaplama uygulanır.
7️⃣ Kiriş ve Kolon Onarımı (Epoksi Enjeksiyonu)
Beton çatlaklarının özel epoksi ile doldurulması.
1. Deprem performans analizi yapılır (TDY 2018’e göre).
2. Eksikler, zayıf bölgeler ve riskli elemanlar tespit edilir.
3. Uygun güçlendirme modeli belirlenir.
4. Statik–dinamik hesaplar yapılır.
5. Uygulama projeleri hazırlanır.
6. Şantiye güçlendirme işleri yapılır.
7. Kontrol ve performans doğrulama yapılır.
Mevcut yapıların güçlendirilmesi, doğru mühendislik ile binayı deprem açısından çok daha güvenli hale getiren bir süreçtir. En efektif yöntemler genellikle perde ekleme + kolon güçlendirme + FRP uygulamaları kombinasyonlarıdır.